Mathieu Cockhuyt (N-VA): ‘Jarenlang werd ons een multiculturele utopie voorgehouden zonder oog voor de spanningen die sluimeren.’
Een vuurzee, een golf van vernielingen en een kat-en-muisspel met de politie. Oudejaarsnacht lijkt steeds vaker op een slagveld dan op een feest. Terwijl men elders champagne ontkurkt, worden in en rond onze grootsteden auto’s omgedoopt tot brandstapels en hulpverleners begroet met molotovcocktails. Niets meer of niets minder dan een aanval op de staat.
Een aanzienlijk deel van de daders is jong, vaak afkomstig uit kwetsbare wijken en heeft niet zelden een migratieachtergrond. Dat is geen excuus, maar een harde realiteit die vraagt om een stevige en gerichte aanpak. Jarenlang werd ons een multiculturele utopie voorgehouden zonder oog voor de spanningen die sluimeren. Het gevolg? Tribalisme en een cultuur van straatgeweld die steeds diepere wortels schiet.
Van anarchie naar orde
De analyse is helder, de aanpak meersporig. Een zeer aanwezige nabijheidspolitie haalt die hooligans er zo uit, maar in het Brusselse laten ze de zaken op hun beloop of beschouwen ze rellen als ‘een manier van feesten’. Het diepgewortelde wantrouwen jegens de politie, een erfenis van het gauchisme uit de jaren zestig, creëerde een cultuur waarin ordehandhaving wordt gezien als een noodzakelijk kwaad in plaats van een basisvoorwaarde voor veiligheid.
Repressie en preventie vormen nochtans een Siamese tweeling. Nultolerantie moet duidelijk maken dat wie de ruiten van zijn eigen toekomst inslaat, daar de gevolgen van draagt. Boetes, huisarrest, gemeenschapsdienst en verplichte herstelbetalingen maken duidelijk dat ‘huftergedrag’ niet wordt getolereerd.
Maar repressie is slechts één kant van de medaille. Zoals William Golding in zijn klassieker Lord of the flies treffend beschrijft zorgt het ontbreken van leiding voor een samenleving waarin instinct de rede verdringt. De afwezigheid van ouders is de olifant in de kamer.
Ouderschap is niet alleen een privézaak: het gezin is de hoeksteen van de samenleving. Het biedt een kompas, en waar dat ontbreekt blijven jongeren stuurloos ronddobberen in een oceaan van nihilisme. Wanneer deze jongeren ontsporen, moeten we durven ingrijpen en de moed hebben om kinderen te beschermen tegen een onveilige thuisomgeving.
Zoektocht naar identiteit
Want wanneer de fundamenten van huis en haard ontbreken, vullen destructieve subculturen die leegte. ‘Zicht op een gedeelde toekomst is er niet. Structureel racisme blokkeert toch elk vooruitzicht’, wordt deze jongeren met de paplepel meegegeven.
Dit woke-discours, dat slachtofferschap verheft tot deugdzame rebellie, biedt geen brug naar de toekomst, maar slechts een rechtvaardiging voor stilstand. Jongeren zoeken dan maar status in jeugdbendes, waar de taal van luxeartikelen en roekeloosheid domineert.
Rampzalige gevolgen
In onze hoofdstad zien we de rampzalige gevolgen van ‘laissez faire, laissez passer’ en bestuurlijke versnippering. Brussel, een zinkend schip bestuurd door kibbelende matrozen, is het New York van de jaren zeventig: een stad vol potentieel, maar gevangen in haar eigen schaduw.
De bestuurlijke fragmentatie, met zes politiezones en negentien burgemeesters die jaarlijks warmlopen voor hun burgemeesterbal, maken een doortastend beleid onmogelijk. Brussel loopt vast in een archaïsche structuur die niet meer aansluit bij de uitdagingen van een moderne metropool. Geen enkele Europese grootstad tolereert zulk amateurisme.
Van tijdbom naar toekomst
Met een stevig beleid dat grenzen stelt, een einde maakt aan massamigratie en onze politiediensten duidelijke richtlijnen geeft over hoe zij zich mogen verdedigen tegen deze onruststokers, kunnen we Brussel uit het slop trekken.
Onderwijs speelt hierin een sleutelrol. Niet door te kiezen voor pretpedagogie of thuistaal, maar door jongeren te inspireren met hoge verwachtingen en duidelijke regels. Rolmodellen en successen moeten bewijzen dat inzet en respect de sleutels tot vooruitgang zijn. Het succes van enkelen kan velen inspireren.
De jaarlijks terugkerende nachtmerrie van oudejaarsnacht is geen natuurwet. We staan voor een keuze: blijven we toekijken terwijl delen van onze samenleving verder afglijden, of durven we ingrijpen? Met een sterke hand en een warm hart kunnen we opnieuw richting geven aan de grootstedelijke realiteit.
Laat oudejaarsnacht niet het moment zijn waarop we bang achter onze ramen schuilen, maar waarop we samen het glas heffen op een gedeelde toekomst.
(Verschenen in Doorbraak op 08/01/2025)
Mathieu Cockhuyt 